พระราชบัญญัติยา พ.ศ. 2510 และฉบับแก้ไขเพิ่มเติม

 
มาตรา4 1 ในพระราชบัญญัตินี้
"ยา" หมายความว่า
(1)  วัตถุที่รับรองไว้ในตำรายาที่รัฐมนตรีประกาศ
(2)  วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในการวิจัย บำบัด บรรเทา รักษา หรือป้องกันโรค หรือความเจ็บป่วยของมนุษย์หรือสัตว์
(3)  วัตถุที่เป็นเภสัชเคมีภัณฑ์ หรือเภสัชเคมีภัณฑ์ กึ่งสำเร็จรูปหรือ
(4)  วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับให้เกิดผลแก่สุขภาพ โครงสร้างหรือการกระทำหน้าที่ใดๆ ของร่างกายมนุษย์หรือสัตว์
 วัตถุตาม (1) (2) หรือ (4) ไม่หมายความรวมถึง
(ก)  วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในการเกษตร หรืออุตสาหกรรมตามที่รัฐมนตรีประกาศ
(ข)  วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้เป็นอาหารสำหรับมนุษย์ เครื่องกีฬา เครื่องมือที่ใช้ในการส่งเสริมสุขภาพ เครื่องสำอางหรือเครื่องมือ และส่วนประกอบของเครื่องมือ ที่ใช้ในการประกอบโรคศิลปะ หรือวิชาชีพเวชกรรม
(ค)  วัตถุที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในห้องวิทยาศาสตร์ สำหรับการวิจัยการวิเคราะห์ หรือการชันสูตรโรค ซึ่งมิได้กระทำโดยตรง ต่อร่างกายมนุษย์
 

"ยาแผนปัจจุบัน" หมายความว่า ยาที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในการประกอบ วิชาชีพเวชกรรม การประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบัน หรือการบำบัดโรคสัตว์
"ยาแผนโบราณ" หมายความว่า ยาที่มุ่งหมายสำหรับใช้ในการประกอบโรคศิลปะแผนโบราณ หรือการบำบัดโรคสัตว์ ซึ่งอยู่ในตำรายาแผนโบราณที่รัฐมนตรีประกาศ หรือยาที่รัฐมนตรีประกาศเป็นยาแผนโบราณ หรือยาที่ได้รับอนุญาตให้ขึ้นทะเบียนตำรับยาแผนโบราณ…
"ยาสมุนไพร" หมายความว่า ยาที่ได้จากพฤกษชาติ สัตว์ หรือแร่ ซึ่งมิได้ผสม ปรุง หรือแปรสภาพ...
"ขาย" 2 หมายความว่า ขายปลีก ขายส่ง จำหน่าย จ่าย แจก แลกเปลี่ยน เพื่อประโยชน์ทางการค้า และให้หมายรวมถึงการมีไว้เพื่อขายด้วย
"ขายส่ง" 3 หมายความว่า ขายตรงต่อผู้รับอนุญาตขายยา ผู้อนุญาตขายส่งยา กระทรวง ทบวง กรม สภากาชาดไทย องค์การเภสัชกรรม ผู้ได้รับอนุญาตให้ดำเนินการสถานพยาบาล ผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม ผู้ประกอบวิชาชีพการพยาบาล ผู้ประกอบวิชาชีพการผดุงครรภ์ ผู้ประกอบวิชาชีพการพยาบาลและการผดุงครรภ์ ผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบัน หรือผู้ประกอบการบำบัดโรคสัตว์…
"ผู้รับอนุญาต" 4 หมายความว่า ผู้ได้ใบอนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้ และในกรณีนิติบุคคลเป็นผู้ได้รับใบอนุญาต ให้หมายความรวมถึงผู้จัดการ หรือผู้แทนของนิติบุคคล ซึ่งเป็นผู้ดำเนินกิจการด้วย
"ผู้รับอนุญาต" 5 หมายความว่า

(1)  เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา หรือผู้ซึ่งเลขาธิการคณะกรรมการอาหาร และยามอบหมาย สำหรับการอนุญาตผลิตยา หรือการนำหรือสั่งยาเข้ามาในราชอาณาจักร
(2)  เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา หรือผู้ซึ่งเลขาธิการคณะกรรมการอาหาร และยามอบหมาย สำหรับการขายยา ในกรุงเทพมหานคร
(3)  ผู้ว่าราชการจังหวัด สำหรับการอนุญาตขายยา ในจังหวัดที่ในเขตอำนาจ นอกเหนือจากกรุงเทพมหานคร
 
มาตรา12 ห้ามมิให้ผู้ใดผลิต ขาย หรือนำหรือสั่งเข้ามาในราชอาณาจักร ซึ่งยาแผนปัจจุบัน เว้นแต่จะได้รับใบอนุญาต จากผู้อนุญาต

การขออนุญาต และการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไข ที่กำหนดในกฎกระทรวง

 
มาตรา196 ห้ามมิให้ผู้รับอนุญาต
(1)  ผลิตหรือขายยาแผนปัจจุบัน นอกสถานที่ที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต เว้นแต่เป็นการขายส่ง
(2)  ผลิตหรือขายยาแผนปัจจุบันไม่ตรงตามประเภทของใบอนุญาต
(3)  ขายยาแผนปัจจุบันที่เป็นยาอันตราย หรือยาควบคุมพิเศษให้แก่ ผู้รับใบอนุญาตตามมาตรา 15(4)
มาตรา32 ห้ามมิให้ผู้รับอนุญาตขายยาอันตรายหรือยาควบคุมพิเศษ ในระหว่างที่เภสัชกร หรือผู้ประกอบการบำบัดโรคสัตว์ ไม่อยู่ปฏิบัติหน้าที่
มาตรา46 ห้ามมิให้ผู้ใดผลิต ขาย หรือนำหรือสั่งเข้ามาในราชอาณาจักร ซึ่งยาแผนโบราณ เว้นแต่จะได้รับใบอนุญาต

การขออนุญาตและการอนุญาตให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวง

มาตรา537 ห้ามมิให้ผู้รับอนุญาตผลิต หรือขายยาแผนโบราณนอกสถานที่ ที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต เว้นแต่เป็นการขายส่ง
มาตรา88 ทวิ8 การโฆษณาขายยาทางวิทยุกระจายเสียงเครื่องขยายเสียง วิทยุโทรทัศน์ ทางฉายภาพ หรือภาพยนตร์หรือทางสิ่งพิมพ์ จะต้อง
(1)  ได้อนุมัติข้อความ เสียง หรือภาพที่ใช้ในการโฆษณาจากผู้อนุญาต
(2)  ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ผู้อนุญาตกำหนด
มาตรา90 ทวิ9 เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา มีอำนาจสั่งเป็นหนังสือ ให้ระงับการโฆษณาขายยา ที่เห็นว่าเป็นการโฆษณาโดยฝ่าฝืน พระราชบัญญัตินี้ได้
มาตรา12410 ผู้ใดโฆษณาขายยาโดยฝ่าฝืนมาตรา88 มาตรา88 ทวิ มาตรา89 หรือ มาตรา90 ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท
มาตรา124 ทวิ11 ผู้ใดฝ่าฝืนคำสั่ง ให้ระงับการโฆษณาขายยา ของเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา ซึ่งสั่งตามมาตรา 90 ทวิ ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสามเดือน หรือปรับไม่เกินห้าพันบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และให้ปรับเป็นรายวันอีก วันละห้าร้อยบาท จนกว่าจะปฏิบัติตามคำสั่งดังกล่าว

1 มาตรา4 แก้ไขโดยพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522 มาตรา3
2 แก้ไขโดยพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 5) พ.ศ. 2530
3 และ(6) เป็นนิยามที่เพิ่มเติมขึ้นตามพระราชบัญญัติยา(ฉบับที่5) พ.ศ. 2530
4 แก้ไขโดย พรบ. ยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522
5 มีการแก้ไขสองครั้ง แก้ไขครั้งแรกตามพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2518 แก้ไขครั้งที่สองตามพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522
6 แก้ไขสองครั้ง ครั้งแรกตามพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522 มาตรา 8 ครั้งที่สองตามพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 5) พ.ศ. 2530 มาตรา 9
7 แก้ไขโดยพระราชบัญญัติยา(ฉบับที่ 5) พ.ศ. 2530 มาตรา 23
8 เพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522 มาตรา 29
9 แก้ไขโดยพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522 มาตรา 30
10 แก้ไขสองครั้ง ครั้งแรก(ฉบับที่ 3) ม.39 ครั้งสอง (ฉบับที่ 5) ม.42
11 เพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติยา (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2522 มาตรา 40